Niesamowite odkrycie AI na księżycu. Zagadka rozwiązana po 60 latach

Po prawie sześciu dekadach poszukiwań naukowcom udało się odnaleźć na powierzchni księżyca szczątki pionierskiej sondy Łuna 9. Pomogła sztuczna inteligencja (AI).

Łuna 9 przyniosła przełom w lotach kosmicznych

3 lutego 1966 roku radziecka sonda Łuna 9 wylądowała na powierzchni księżyca. ZSRR wyprzedził tym samym amerykańskie NASA w wyścigu kosmicznym o cztery miesiące. Na aparaturę naukową urządzenia składały się cztery anteny telekomunikacyjne, kamera fotograficzna oraz system ruchomych luster pozwalających na wykonanie zdjęć całej okolicy.

ZSRR otrzymał także informacje o twardości gruntu, jego mechanice i wytrzymałości oraz spoistości, a także o promieniowaniu kosmicznym na powierzchni Księżyca, co przyniosło ogromny przełom w naukach kosmicznych.

Sztuczna inteligencja odnalazła wrak sondy kosmicznej

Łuna 9 nigdy nie wróciła na Ziemię. Jej dokładna lokalizacja do niedawna pozostawała tajemnicą. Sonda nie była widoczna z orbitera NASA, a niedokładne radzieckie obliczenia uniemożliwiały ustalenie konkretnych współrzędnych. Z pomocą naukowcom przyszły ostatecznie dwa rozwiązania oparte na AI: machine learning (ML) oraz computer vision.

Do poszukiwania Łyny 9 wykorzystano algorytm uczenia maszynowego nastawiony na analizę obrazów o nazwie YOLO-ETA wytrenowany na fotografiach z miejsc lądowania misji Apollo. Dzięki temu nauczył się rozpoznawać ślady odciśnięte w księżycowym regolicie przez obiekty pochodzące z Ziemii, a ostatecznie wytypował listę najbardziej prawdopodobnych lokalizacji sondy w obszarze Oceanu Burz. Wyniki poszukiwań przedstawiono w czasopiśmie naukowym „npj Space Exploration”.

AI zbadała powierzchnię Księżyca

Z informacji przekazanych przez naukowców wynika, że algorytm osiągnął średni wynik ufności dla detekcji lądowników na poziomie 80 procent. Według niego sztuczne obiekty mogą znajdować się w pobliżu współrzędnych 7,03° N, -64,33° E.

Analiza topograficzna wskazuje, że geometria horyzontalna miejsca kandydata jest potencjalnie spójna z panoramami powierzchni Łuny 9 – tłumaczą badacze z Japonii i Wielkiej Brytanii.

W marcu nad wskazanym obszarem przeleci indyjski orbiter Chandrayaan-2. Wtedy być może uda się z całą pewnością potwierdzić ustalenia sztucznej inteligencji, a tym samym rozwiązać zagadkę, która trapi badaczy od prawie sześciu dekad.