Karol Nawrocki w ogniu krytyki. Zagraniczne media nie miały dla niego litości
Karol Nawrocki, ku niezadowoleniu rządu Donalda Tuska, zawetował ustawę o SAFE. Medialny konflikt pomiędzy prezydentem a premierem odbił się szerokim echem w zagranicznych mediach. Wiele tytułów wprost krytykuje decyzję Nawrockiego.
Spór pomiędzy Nawrockim a Tuskiem
13 lutego Sejm przyjął projekt ustawy wdrażającej unijny program wsparcia obronności SAFE. Środki w wysokości 43,7 mld euro miały zostać przeznaczone na inwestycje w obronność. Tuż po senackich poprawkach, 27 lutego, ustawa trafiła na biurko prezydenta Karola Nawrockiego, który – zwlekając do ostatniej chwili – ostatecznie ją zawetował.
Problem z europożyczką SAFE nie dotyczy tylko pieniędzy, dotyczy także zasad. O tych pieniądzach, naszym bezpieczeństwie nie będą decydowały wyłącznie polskie władze. SAFE to mechanizm, w którym Bruksela, poprzez tzw. zasadę warunkowości, może arbitralnie wstrzymać finansowanie, a nasze państwo i tak nadal będzie musiało spłacać ten dług – argumentował.
Donald Tusk, odnosząc się do prezydenckiego weta, stwierdził, że „brak podpisu [prezydenta – red.] jest poważnym utrudnieniem dla wszystkich, którzy przygotowywali ten wielki program”. Zaznaczył jednak, że rząd nie zamierza się podporządkować.
Za chwilę przyjmiemy uchwałę, na podstawie której zrealizujemy program „Polska Zbrojna”. Będzie trudniej, będzie czasami wolniej, będzie trzeba dużo więcej wysiłku włożyć, żeby przekonać wszystkich zaangażowanych, bo nie będzie stosownych przepisów. Będziemy musieli polegać na własnej sile, własnej energii, ale zrobimy to. Uchwała pozwoli nam uruchomić program. To jest nasza odpowiedź – zapowiedział.
Premier nie szczędził też krytyki wobec alternatywnego programu Karola Nawrockiego i Adama Glapińskiego, nazywanego „polskim SAFE 0 proc.”. Stwierdził, że politycy tworzą „iluzję pieniędzy” i obiecują, że „za sprawą jakiejś przedziwnej czarodziejskiej różdżki zamienią 100 mld straty, o której napisał Glapiński w oficjalnym liście”.
Karol Nawrocki zawetował SAFE. Świat reaguje
Rozłam pomiędzy prezydentem a rządem odbił się szerokim echem nie tylko w polskich, ale także w zagranicznych mediach. Kanadyjska agencja prasowa Reuters donosiła, że „starcie między nacjonalistycznym prezydentem Karolem Nawrockim a proeuropejskim rządem premiera Donalda Tuska o inicjatywę Security Action for Europe o wartości 150 miliardów euro jest najnowszym przykładem głębokich podziałów komplikujących tworzenie polityki na najwyższych szczeblach państwowych w Polsce„.
Bloomberg z kolei zastanawiał się, czy wsparcie dla Ukrainy ze strony Polski „może stać się zakładnikiem napiętych stosunków między proeuropejskim rządem premiera Donalda Tuska a nacjonalistycznym prezydentem”. Brytyjski „The Guardian” stwierdził, że „rząd i prezydent utknęli w legislacyjnym impasie”, a amerykański portal Politico zaznaczył, że Polska to jedyny kraj członkowski UE, w którym program SAFE stał się powodem ostrego sporu politycznego.
Niemiecki dziennik „Frankfurter Allgemeine Zeitung” zaznaczył, że rezygnacja z programu może uderzyć bezpośrednio w zdolności obronne naszego kraju i zagrozić budowie „Tarczy Wschód”. „Die Welt” z kolei nazwał Karola Nawrockiego prezydentem „eurosceptycznym” i zauważył, że Prawo i Sprawiedliwość prowadzi szkodliwą kampanię w sprawie SAFE.